Dąb pamięci Jarosława Plewy

9 maja w Nowej Słupi (powiat kielecki) posadzono dąb poświęcony podporucznikowi Jarosławowi Plewie ze Zdun – oficerowi, który znalazł się na liście katyńskiej, a zginął rozstrzelany przez Sowietów pod Charkowem.

Jarosław Plewa urodził się w 1913 r. w Oberhausen w Niemczech. Jego rodzice przeprowadzili się następnie do Zdun. Ukończył Gimnazjum im. Hugona Kołłątaja w Krotoszynie. Rok przed II wojną światową rozpoczął studia prawa i ekonomii na Uniwersytecie Poznańskim. Jako podporucznik rezerwy zmobilizowany został do batalionu zapasowego podlegającego 56. wielkopolskiemu pułku piechoty, stacjonującemu w Krotoszynie. Zadaniem batalionu zapasowego było przegrupowanie się na wschód kraju.

Nie wiadomo dokładnie, dokąd batalion ten się przedostał. Prawdopodobnie Jarosław Plewa wzięty został do niewoli przez Rosjan pod miejscowością Monastarzysko po 17 września 1939 r. Trafił do obozu jenieckiego najpierw w Talicy, a potem w Starobielsku, skąd wysłał do ojca kartkę pocztową. Podporucznik Plewa został zamordowany w lesie Piatichatki koło Charkowa w 1940 r. Dzisiaj w Zdunach mieszkają jego siostry wraz ze swoimi rodzinami: Barbara Gniazdowska i Anna Matyla.

Ogólnopolska akcja sadzenia dębów upamiętniających ofiary zbrodni katyńskiej prowadzona jest przez stowarzyszenie „Parafiada” pod hasłem: „Katyń – ocalić od zapomnienia”. Inicjatywa ta skierowana jest do młodzieży. Posadzeniu drzewa poświęconego pamięci jednego z poległych żołnierzy polskich towarzyszy przekazywanie informacji młodym ludziom o zbrodni katyńskiej i losie polskich oficerów aresztowanych przez Armię Czerwoną w 1939 r. W Nowej Słupi inicjatywa ta podjęta została przez uczniów i nauczycieli Publicznego Gimnazjum nr 1 im. bł. ks. Bronisława Markiewicza.

Na uroczystość posadzenia dębu udała się delegacja ze Zdun. Obecna była tam siostra Jarosława Plewy – Barbara Gniazdowka, przedstawiciele Urzędu Gminy i Miasta w Zdunach: Mirosław Chmielarczyk i Stanisław Kopański oraz Łukasz Cichy – zdunowianin, uczeń II klasy liceum Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Krotoszynie, członek wojskowej grupy rekonstrukcyjnej w Krotoszynie interesujący się losami żołnierzy 56. pułku piechoty podczas II wojny światowej. To on jako pierwszy dowiedział się o tym, że w Nowej Słupi posadzony ma być dąb pamięci Jarosława Plewy.

Po Mszy św. w miejscowym kościele nastąpiło posadzenie dwóch dębów. Jeden z nich upamiętnia brata pani Barbary, drugi poświęcony został ofiarom katastrofy samolotu prezydenckiego, który 10 kwietnia rozbił się pod Smoleńskiem na skutek czego zginęła cała polska delegacja udająca się do Katynia na obchody 70. rocznicy zamordowania polskich żołnierzy.

- Brata znam jedynie z rodzinnych opowiadań i zachowanej fotografii. Ja urodziłam się w 1940 r., wtedy, gdy on zginął. Wszyscy mówili o nim jako o człowieku niezwykle dobrym, uczciwym i bardzo zdolnym. W domu nazywano go Sławkiem. Jeszcze w czasie wojny moja rodzina szukała go poprzez Międzynarodowy Czerwony Krzyż. Stamtąd nadchodziła tylko taka informacja, że mój brat uznany został za zaginionego podczas działań wojennych. Moi najbliżsi domyślali się jednak, że skoro otrzymali od brata korespondencję z obozu w Starobielsku, to mógł on zginąć z rąk Rosjan. Z czasem informacje te potwierdziły się. Niestety, przez wiele lat po wojnie nie mówiło się głośno o zbrodni katyńskiej. Rozmawialiśmy o jego śmierci tylko w najbliższym gronie. Cieszę się, że teraz śmierć mojego brata została w taki wspaniały i uroczysty sposób upamiętniona i to w miejscowości, której zupełnie nie znałam – wyznaje Barbara Gniazdowska.